جدیدترین گونه میمون جهان در آزمایشگاه یافت شد و نه در طول تحقیقات میدانی

جدیدترین گونه میمون جهان در آزمایشگاه یافت شد و نه در طول تحقیقات میدانی

به تازگی دانشمندان از کشف پوپا لانگور نوعی میمون برگ خوار با اندازۀ متوسط، در میانمار مرکزی خبر دادند. تخمین زده می¬شود که فقط 200 تا 250 مورد از این میمون¬ها وجود داشته باشد

جدیدترین گونه میمون جهان در آزمایشگاه یافت شد و نه در طول تحقیقات میدانی

به گزارش livescience، به تازگی دانشمندان از کشف پوپا لانگور نوعی میمون برگ خوار با اندازۀ متوسط، در میانمار مرکزی خبر دادند. تخمین زده می­شود که فقط 200 تا 250 مورد از این میمون­ها وجود داشته باشد، به این معنی که این گونۀ جدید احتمالاً به‌عنوان «گونه ای در معرض خطر جدی» طبقه بندی شده است. این یافته­ها فقط یک هفته یا حدوداً پس از شناسایی دو گونۀ جدید از پادپرهای بزرگ[1] (greater glider) – یک بادپر شکری[2] (gliding marsupial) – در استرالیا اعلام شد. اما منظور دانشمندان از اعلام کشف گونه­های «جدید» پستانداران چیست؟ آیا این حیوانات واقعاً برای علم ناشناخته بودند؟

در حالی که اکتشافاتی مانند لانگور و بادپرها مطمئناً هیجان انگیز هستند، مهم است که روشن شود که این­ گونه‌ها توسط برخی از کاوشگران از قبل دیده و شناسایی نشده بودند. بلکه این حیوانات به عنوان یک گروه متمایز از نظر ژنتیکی در جمعیت قبلاً شناخته شده، شناسایی شده­ بودند. در واقع، مردم محلی چندین نسل است که با این حیوانات زندگی می­کنند و روش­های خاص خود را برای شناسایی و طبقه­بندی گونه­ها دارند. وقتی دانشمندان گونه­ای تازه تعریف شده را براساس شواهد ژنتیکی اعلام می­کنند، معمولاً به این معنی است که آن­ها یک زیرگونه از قبل تعریف شده را به سطح گونه رسانده­اند.

گونه­ها به همان وضوحی که ما در مورشان ابتدا در مدرسه یاد گرفتیم نیستند. اکثر محققان «مفهوم گونه­های بیولوژیکی» را که مبتنی بر توانایی تولید فرزندان بارور با یکدیگر است، استفاده می­کنند، اما روش­های زیادی برای تعریف گونه وجود دارد.

ترفیع یک زیرگونه به گونه­های جدید بر اساس اطلاعات ژنتیکی می­تواند بحث برانگیز باشد. برخی از محققان این اکتشافات را به عنوان «تورم طبقه­بندی»[4] رد می­کنند، و نگرانند که تغییر طبقه­بندی­ها می­تواند تلاش­های حفاظتی را گمراه کند. برخی دیگر خاطرنشان می­کنند که بدون داشتن نام و تخمین قابل اعتماد جمعیت، این گروه‌های کوچک متفاوت ژنتیکی می­توانند به راحتی و بدون توجه منقرض شوند و ارتقا آن­ها به سطح گونه­ها، تضمین می­کند که بودجه و تلاش­های حفاظتی به این گروه­های در معرض خطر هدایت می­شود. شایان ذکر است که ایدۀ یک گونه –تحت هر تعریفی- ساختۀ انسان است برای توضیح تنوع در جهان طبیعی، و هیچ تعریفی نمایش کاملی از تنوع بیولوژیکی نخواهد بود.

شناسایی یک گونۀ جدید

پوپا لانگور که اخیراً توصیف شده است، از طریق یک مطالعه فیلوژنتیکی کشف شده است که سعی در درک بهتر روابط تطوری بین 20 گونه شناخته شده از دسته  تراکیپیتکوس[5] داشت – که به طور غیررسمی به عنوان میمون­های دم­بلند (langurs)، سیاه میمون (lutungs)، یا میمون درختی (leaf monkey) شناخته می­شوند. دانشمندان از نمونه مدفوع لانگورهای وحشی و نمونه­های بافتی از نمونه­های موزه برای روشن­سازی روابط رده­بندی در میان تیره­ها استفاده کردند.

یک گروه از لانگورها منقرض شده – شواهد ژنتیکی نشان داد که گونه­های غربی و شرقی واضحی وجود دارد، اما جمعیت مرکزی در هیچ یک از این­ها نمی­گنجد. گونه­های غربی و شرقی، که قبلاً به عنوان زیرگونه­های فایر لانگور (Phayre’s langur)[6] نامگذاری شده بودند، سپس به سطح گونه (به ترتیب فایر لانگور یا تراکیپیتکوس فایری Trachypithecus phayrei و لانگور ایالت شان[7] Shan State langur یا تی.ملمرا T. melamera) ارتقا یافتند. جمعیت باقیمانده تراپیتکوس پوپا-پوپا لانگور الهام گرفته شده از کوه پوپا، نامیده شد. این گونه تازه تعریف شده در چهار جمعیت متمایز زندگی می­کند و به دلیل تعداد کم، جنگل­زدایی و اثرات کشاورزی و استخراج الوار در معرض خطر انقراض است.

شنیدن اینکه یک گونۀ تازه کشف شده در معرض خطر انقراض است ممکن است تعجب آور باشد، اما این امر اغلب در مورد طبقه‌بندی مجدد ژنتیکی اتفاق می­افتد. دو زیرگونۀ قبلی که نام پوپا لانگور از آن­ها مشخص شده بود، قبلاً تحت معیارهای فهرست قرمز اتحادیه بین المللی حفاظت از طبیعت (IUCN)[8] «در معرض خطر» طبقه­بندی شده بودند، به این معنی است که این حیوانات که قبلاً تهدید شده­اند اکنون جمعیتی حتی کوچکتر از چیزی که قبلاً تصور می­شد، دارند. هر دو زیرگونه – فایر و لانگور ایالت شان، که اکنون عنوان گونه­ را دارا هستند و نه زیرگونه- باید از نظر خطر انقراض دوباره ارزیابی شوند. پوپا لانگور هنوز طبقه­بندی نشده است، اما نویسندگان این تحقیق نشان می­دهند که به دلیل جمعیت اندک و چندپارچه و زیستگاه محدودی که دارند، باید در گروه «در معرض خطر جدی» قرار گیرد.

طبقه­بندی مجدد ژنتیکی می­تواند یک یادآوری مهم برای تمرکز تلاش­های حفاظتی در سطوح بالاتر طبقه­بندی باشد. به عنوان مثال، آی-آی (aye-aye)[9]، یک پستاندار عجیب شبانه که در جنگل های ماداگاسکار یافت می شود، ارائه دهندۀ یک تیره تک گونه – تیره‌ای که فقط یک گونۀ زنده دارد است. هیچ موجود زنده­ای کاملاً شبیه آی-آی وجود ندارد، بنابراین انقراض آن باعث از بین رفتن تنوع ژنتیکی، اکولوژیکی و رفتاری خواهد شد. در عوض، پوپا لانگور یکی از تقریباً 20 گونه از لانگور تیرۀ تراکیپیتکوس است که همگی یک تاریخ تکاملی نسبتاً جدید را به اشتراک می­گذارند.

با این وجود، شناسایی هر گونه نخستی جدید، کمی بیشتر در مورد تنوع این راسته جذاب از پستانداران به ما می­گوید. با درک اینکه پوپا لانگور از نظر ژنتیکی از جمعیت نزدیک به خود متمایز است، بهتر می­توانیم اقدامات حفاظت از این گروه از حیوانات را در اولویت قرار دهیم. این طبقه­بندی جدید برای تولید بودجه­های حفاظتی برای محافظت از این میمون نادر و محیط آن حیاتی است.

 

این مقاله از The Conversation تحت مجوز Creative Commons بازنشر شده است. مقاله اصلی را بخوانید.

[1] بادپر بزرگ کیسه‌داری از تیره شبه‌دستان است که در استرالیا زندگی می‌کند. بادپرهای بزرگ شب‌زی و اغلب انفرادی هستند.

[2] بادپر شکری نام یک گونه از سرده بادپرکیسه‌دار است.

[3] فیلوژنتیک یا تبارزایش شاخه‌ای در علم زیست‌شناسی می‌باشد که به بررسی ارتباط تکاملی گروه‌های مختلف جاندران نظیر گونه‌ها یا جمعیت‌ها می‌پردازد، که از داده‌های توالی‌یابی مولکولی و ماتریس‌های داده‌های ریخت‌شناسی به‌دست می‌آید.

[4] taxonomic inflation: تورم طبقه­بندی اصطلاحی است برای آنچه که افزایش بیش از حد تعداد گونه­های شناخته شده در یک زمینه خاص تلقی می­شود.

[5] تیرۀ تراکیپیتکوس گروهی از میمون­های جهان قدیم چون میمون برگ­خوار و … است.

[6] میمون برگ فایر که به آن لانگور فایر نیز گفته می­شود، گونه­ای لوتونگ بومی جنوب شرقی آسیا از جمله هند، بنگلادش، میانمار، تایلند، لائوس، ویتنام و چین است که در فهرست قرمز IUCN در معرض خطر قرار دارد و توسط شکار و از بین رفتن زیستگاه تهدید می­شود.

[7] لانگور ایالت شان (تراکیپیتکوس ملمرا Trachypithecus melamera) گونه ای از پستانداران بزرگ در خانواده سرکوفیتاسدی(Cercopithecidae) است که در شرق میانمار و جنوب غربی چین یافت می­شود. به طور کلی یک زیرگونه یا حتی مترادف میمون برگ فایر (T.phayrei)  در نظر گرفته شده بود تا اینکه روث (Roos) و همکاران، آن را در سال 2020 به وضعیت گونه ارتقا دادند.

[8]  International Union for Conservation of Nature (IUCN) red list criteria

[9] آی-آی نام نوعی میمون پوزه‌دار است. این پستاندار از راسته خیس‌بینیان است و در جنگل‌های ماداگاسکار زندگی می‌کند. غذای این میمون حشراتی هستند که چوب‌ها را سوراخ می‌کنند.

close

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *